Archiwum kategorii ‘Rezerwaty i lasy’

Fenek

24 listopada 2010 Rezerwaty i lasy

34Nawet dorosły fenek, jest siedem razy mniejszy od lisa żyjącego w naszych lasach. Miękkie futro, wielkie oczy, a przede wszystkim wielkie uszy, sprawiają sympatyczne wrażenie, gdy patrzy się na tego miniaturowego liska. Można by sądzić, że jest bardzo łagodny i przyjazny. W rzeczywistości jednak jest mięsożerny, a zdarza się także, że stać go na agresje. Poluje na gryzonie, ptaki, jaszczurki i owady. Broniąc swego pożywienia wygina grzbiet i przyjmuje groźną postawę. Jego zabawy w grupie, przekształcają się czasem w prawdziwa walkę. Fenka obserwowano zawsze w niewoli. W środowisku naturalnym było to trudne, gdyż jest on zwierzęciem nocnym. Dzień spędza w norze, niedostępnej dla sąsiadów. Żyje w pustynnych częściach Sahary, Libii i Półwyspu Arabskiego. Lis ten rozmnaża się między styczniem a marcem. Każdego roku samica wydaje jeden miot. Młode rozwijają się bardzo szybko i już po dwóch miesiącach przestają pić mleko matki. W wieku czterech miesięcy podobne już są do osobników dorosłych, lecz dużo lżejsze. Fenki żyją parami, lub w rodzinach liczących do 12 osobników. Adaks jest zwierzęciem doskonale przystosowanym do warunków pustynnych, potrafi on obyć się bez wody nawet kilka miesięcy a niekiedy nawet rok. Tę wstrzemięźliwość adaksa można łatwo wytłumaczyć, znajduje on płyn w swoim pożywieniu oraz wykorzystuje poranną rosę. Ta duża antylopa żyje w najbardziej suchych rejonach Sahary. Przemierza wielkie odległości w poszukiwaniu pożywienia, a jego zmysł prowadzi go w okolice gdzie niedawno padało i gdzie szybko wyrastają rośliny. Adaks prowadzi, więc wędrowny tryb życia, przemieszcza się wcześnie rano lub wieczorem, unikając największych upałów. Jest to spory ssak, mierzący 1,20 metrów i ważący około 90 kg. Imponujące są jego rogi, osiągające nawet 109 cm długości. W dwóch miejscach lekko się zawijają, a część ich długości pokrywają przylegające do siebie pierścienie. Ciąża u tych ssaków trwa około 260 dni. Samica wydaje na świat jedno młode, ważące 5 – 7 kg. Dziś jest to gatunek ginący. Bezsensownie tępiony, schronił się w części pustyni, rozciągającej się na terenie Mali. W 1977 roku liczba ocalałych adaksów spadła z 500 000 do zaledwie 10 000 osobników.

Tagi: Fenek, lato, marzec, miesiąc, osobnik, para, pora, rok, samica, styczeń, zima, życie

13Puszcza Knyszyńska swoją wielkością ustępuje jedynie Puszczy Białowieskiej. Jej powierzchnia wynosi niespełna osiemset czterdzieści kilometrów kwadratowych. Bardzo często jest również określana mianem Puszczy Świsłockiej. Podobnie jak we wspomnianej Białowieży, tak i tutaj żyją żubry – ich ostoje znajdują się na tych obszarach od trzydziestu pięciu lat. Przed dwudziestoma jeden laty został tutaj powołany do życia Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej. Na terenie puszczy znajduje się dwadzieścia jeden rezerwatów przyrodniczych, takich jak między innymi las Cieliczański, Krzemienne Góry, Chomontowszczyzna, Starodrzew Szyndzielski oraz Woronicza. Jeżeli chodzi o lasy, dominujące są tutaj świerkowe oraz sosnowe. Niezwykle istotną część tutejszego krajobrazu stanowią powierzchniowe wody. Nie ma w tym fakcie niczego dziwnego, albowiem Puszcza Knyszyńska jest zlokalizowana w dorzeczu rzeki Supraśl. Puszcza Kozienicka zlokalizowana jest w województwie mazowieckim na pograniczu dwóch powiatów, a mianowicie kozienickiego oraz radomskiego. Jest tym, co pozostało po rozległej o ogromnej Puszczy Radomskiej, która była w okresie średniowiecza królewszczyzną. Powierzchnia Puszczy Kozienickiej wynosi niemalże trzydzieści tysięcy hektarów. Jeżeli chodzi o rosnące tutaj lasy, to gatunkiem drzew w nich dominującym są zdecydowanie sosny. Występuje tutaj także sporo jodeł, dębów oraz grabów. Najbliższymi w tej okolicy bardziej znanymi miastami są Pionki oraz, oczywiście, Kozienice. Niedaleko od południa przebiega tu trasa prowadząca z radomia do Puław. Znaczna część tej puszczy podlega ochronie w ramach Kozienickiego Parku Krajobrazowego – został on powołany do życia przed dwudziestoma sześcioma laty, a łączna jego powierzchnia wynosi niewiele ponad dwieście sześćdziesiąt dwa kilometry kwadratowe. Puszcza Kurpiowska zlokalizowana jest – co zresztą sama jej nazwa sugeruje – na Równinie Kurpiowskiej. Określana jest również mianem Puszczy Zielonej, chociaż akurat te określenie ma charakter bardziej umowny. Swego czasu kojarzone bowiem było z kilkoma kompleksami leśnymi. W szesnastym stuleciu znana była jako Zagajnica. Granice tego leśnego kompleksu wyznaczone są przez trzy rzeki, a mianowicie przez Pisę, Narew oraz Orzyc. Mieszkająca w tych okolicach ludność to oczywiście Kurpowie. Na tym terenie znajdują się cztery przyrodnicze rezerwaty, a noszą one następujące nazwy – Łokieć, Ciemny Kąt, Kaniston oraz Czarnia. Lasy zajmują mniej więcej jedną trzecią powierzchni tej puszczy. Spośród gatunków drzew ponad dziewięćdziesiąt procent stanowią sosny. Z kolei drzewa takie jak brzozy, dęby, świerki oraz olsze występują tutaj w małych ilościach. Kilka drzewostanów naturaliów podlega ścisłej ochronie.

Tagi: Knyszyńska, kwadrat, puszcza, rezerwat, świerk, teren, ustępowanie, Woronicza, życie

Puma

17 listopada 2010 Rezerwaty i lasy

35Najmniejsze pumy, żyjące w Ameryce Środkowej, ważą najwyżej 35 kg, podczas gdy waga ich krewniaczek w Kanadzie dochodzi do 120 kg. Również ubarwienie zależy od regionu występowania tych zwierząt. Można spotkać pumy jasnobrązowe, czarne i płowe. Duże różnice w kolorze sierści spowodowane są, więc klimatem i warunkami środowiska. Największe pumy żyją na obszarach chłodnych, najmniejsze w tropikach. Na 35 gatunków kotów, tylko kilka największych z nich ryczy. Są to lew, tygrys i jaguar. Wszystkie pozostałe wydają tylko pomruki. Dość krótka sierść pumy i jej sylwetka, przypomina lwicę. Przypisuje się jej także drapieżność, stąd często nazywana jest lwem górskim. Podobnie jak u innych drapieżnych kotów, palce pumy zakończone są pazurami. A zęby, szczególnie górne kły są bardzo groźne. To właśnie nimi, puma przytrzymuje i zabija swą ofiarę. Czasem pumie udaje się zabić nawet konia. W przeciwieństwie do innych kotów, nie przytrzymuje ona pożywienia przednimi łapami. Kiedy skorpion chwyta swoimi szczypcami jaszczurkę, przysuwa ją do szczęk i zaczyna rozszarpywać. Skorpiony posługują się jadem bardzo rzadko. Zapas jadu jest tak niewielki, że odtworzenie go po zużyciu trwa od dwóch do trzech tygodni. Dużą ofiarę skorpion zabija zawijając odwłok do przodu, aż do wysokości otworu gębowego i wbijając kolec jadowy, połączony z gruczołami produkującymi niebezpieczny płyn. Nocą poluje na pustyni po omacku, gdyż ma słaby wzrok. Często decyduje się na atak dopiero wówczas, gdy ofiara go dotknie. Potrafi jednak wykryć jej obecność z pewnej odległości, dzięki bardzo cienkim włoskom, znajdującym się obok szczypiec. Włoski te są niezwykle czułe, nawet na najmniejsze drgania powietrza. Skorpiony pustynne boją się wysokich temperatur, ale dość dobrze znoszą suszę. W najgorętszej porze dnia, chowają się w jaskiniach, jamach lub pod kamieniami. Większość skorpionów jest uodporniona na własny jad. Giną tylko wówczas, gdy nastąpi u nich całkowite odwodnienie.

Tagi: Ameryka, jaguar, jaszczurka, lew, przód, puma, skorpion, szczęka, tygrys, łapa

311Park Krajobrazowy Pogórza Przemyskiego obejmuje fragment Karpat Wschodnich i część Pogórza Synowskiego. Charakteryzuje się on dużą naturalnością i wysokimi walorami przyrodniczymi. Tworzą go niewielkie malownicze góry, o ciekawym układzie grzbietów poprzecinane dolinami Sanu. Wiaru osobliwością geologiczną terenu są odkrywki fliszu karpackiego z odciskami zwierząt morskich, żyjących w dawnych epokach. Najpiękniejsze bukowo-jodłowe lasy można podziwiać w masywie suchego Obycza, gdzie zostały objęte ochroną na terenach położonych niżej rosną lasy liściaste z lipą, klonem i dębem. Dominujące są jednak buk, jodła i świerk. Atrakcją botaniczną jest brzoza czarna. Park stanowi ostoję dużych ssaków: jelenia, rysia i wilka. Z chronionych gatunków występują tu: jeż, ryjówka i nietoperz. Najczęściej odwiedzaną miejscowością na terenie Parku jest Krasiczyn, z najcenniejszymi w Polsce renesansowymi zabytkami. Obszar Jury Krakowsko-Częstochowskiej to jeden, a najpiękniejszych pod względem krajobrazowych fragmentów naszego kraju. Jest om unikatowy w skali kraju. Biały skały zbudowane są z wapieni jurajskich, wyłaniają się spośród bujnej roślinności, tworząc urwiste ściany, doliny i wąwozy. Teren ten słynie z występowania zjawisk krajowych, zarówno na powierzchni gdzie powstają różnorodne formy skałkowe, jak i pod ziemią w wyniku, których powstało tu ponad 300 jaskiń. Najdłuższa z nich jest Jaskinia Wierna, licząca ponad 1000 metrów długości. W wielu jaskiniach znajduje się także piękna szata naciekowa. W dolinach i podgórzach wapiennych skał występują efekty krasowe, źródła i wywierzyska. Niezwykłym elementem krajobrazu jest Pustynia Błędowska, obejmująca największy w Europie obszar śródlądowych piasków. Na terenach piaszczystych rosną ubogie bory sosnowe. Ciekawostką jest występowanie polskiego modrzewia i cisa. Największą atrakcja faunistyczną są nietoperze, zamieszkujące w większości jaskiń.

Tagi: góry, karpacki, kraj, krajobraz, malowniczy, natura, przyroda, renesans, skała, unikat, walor